Thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương: Động lực phát triển mới của vùng và cả nước

Thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm cụ thể hóa định hướng phát triển hệ thống đô thị quốc gia, tạo động lực mới cho tăng trưởng, nâng cao chất lượng quản trị đô thị và phát huy vai trò cực tăng trưởng của vùng Đồng bằng sông Hồng trong giai đoạn phát triển mới.

Theo Dự thảo Đề án do UBND tỉnh Bắc Ninh xây dựng, thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương được thành lập trên cơ sở toàn bộ địa giới hành chính của tỉnh Bắc Ninh hiện nay. Đề án được xây dựng bảo đảm đầy đủ cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn; bám sát các nghị quyết của Trung ương về phát triển đô thị, quy hoạch quốc gia, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh và Kết luận số 52-KL/TW ngày 20/6/2026 của Bộ Chính trị về chủ trương thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương.

Hội tụ đầy đủ các điều kiện phát triển

Theo phương án xây dựng Đề án, Bắc Ninh đáp ứng đầy đủ 7/7 tiêu chuẩn của thành phố trực thuộc Trung ương theo quy định tại Nghị quyết số 112/2025/UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính.

Sau khi hợp nhất, tỉnh Bắc Ninh có diện tích tự nhiên 4.713,75 km², quy mô dân số gần 4 triệu người với 99 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 33 phường và 66 xã. Đây là nền tảng quan trọng để hình thành một đô thị trực thuộc Trung ương có quy mô lớn, sức cạnh tranh cao và khả năng lan tỏa phát triển trong khu vực.

Bắc Ninh sở hữu vị trí địa kinh tế chiến lược khi nằm ở cửa ngõ phía Bắc của Thủ đô Hà Nội, thuộc tam giác tăng trưởng Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh và các hành lang kinh tế trọng điểm phía Bắc. Hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông ngày càng hoàn thiện với các tuyến cao tốc, quốc lộ, đường sắt cùng các công trình động lực như Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, đường Vành đai 4, Vành đai 5 và các tuyến giao thông kết nối vùng, tạo lợi thế nổi trội trong thu hút đầu tư, phát triển công nghiệp, logistics và dịch vụ.

Bên cạnh đó, Bắc Ninh tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế trong nhóm dẫn đầu cả nước. Năm 2025, GRDP tăng 10,27%; GRDP bình quân đầu người đạt 5.852 USD; thu nhập bình quân đạt 6,01 triệu đồng/người/tháng. Địa phương giữ vai trò là trung tâm công nghiệp điện tử, công nghệ cao, sản xuất và xuất khẩu lớn của cả nước, đồng thời là điểm đến hấp dẫn của dòng vốn đầu tư nước ngoài.

Mở rộng dư địa phát triển, nâng cao chất lượng quản trị đô thị

Việc trở thành thành phố trực thuộc Trung ương sẽ tạo điều kiện để Bắc Ninh được phân cấp, phân quyền mạnh hơn trong quản lý quy hoạch, đầu tư, tài chính - ngân sách và phát triển hạ tầng đô thị; qua đó nâng cao hiệu quả quản trị, khai thác tốt hơn các tiềm năng, lợi thế của địa phương.

Đây cũng là tiền đề để Bắc Ninh thu hút mạnh mẽ các nguồn lực đầu tư, nhất là trong các lĩnh vực công nghệ cao, công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, logistics và dịch vụ hiện đại; đẩy nhanh phát triển kết cấu hạ tầng đồng bộ, xây dựng đô thị thông minh, thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện, đồng thời nâng cao chất lượng giáo dục, y tế, văn hóa, an sinh xã hội và cải thiện môi trường sống của người dân.

Cùng với đó, việc thành lập thành phố trực thuộc Trung ương sẽ tăng cường liên kết vùng, phát huy vai trò cực tăng trưởng mới của vùng Đồng bằng sông Hồng, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội của cả nước, đồng thời bảo đảm quốc phòng, an ninh và giữ vững ổn định chính trị.

Phát triển hiện đại gắn với gìn giữ bản sắc văn hóa Kinh Bắc

Quan điểm xuyên suốt của Đề án là xây dựng Bắc Ninh trở thành đô thị xanh, văn minh, hiện đại nhưng vẫn bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa đặc sắc của vùng đất Kinh Bắc.

Là quê hương của Dân ca Quan họ Bắc Ninh, vùng đất phát tích vương triều Lý cùng hệ thống di tích lịch sử, lễ hội truyền thống và các làng nghề nổi tiếng, Bắc Ninh xác định phát triển đô thị trên cơ sở hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với bảo tồn di sản, gìn giữ cảnh quan sinh thái và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống.

Phương án thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương

Theo Dự thảo Đề án, thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương được thành lập trên cơ sở giữ nguyên toàn bộ địa giới hành chính của tỉnh Bắc Ninh với diện tích tự nhiên 4.713,75 km² và quy mô dân số 3.989.623 người.

Đồng thời, dự kiến thành lập thêm 12 phường trực thuộc thành phố. Sau khi hoàn thành việc sắp xếp, thành phố Bắc Ninh sẽ có 99 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 45 phường và 54 xã.

Việc thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương là bước đi có ý nghĩa chiến lược, mở rộng không gian phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo động lực tăng trưởng mới. Đồng thời, đây cũng là cơ sở để Bắc Ninh phát huy hiệu quả các tiềm năng, lợi thế, xây dựng đô thị hiện đại, thông minh, trung tâm công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và logistics của khu vực, góp phần cùng cả nước thực hiện mục tiêu phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.

Nguồn: Trung tâm Cung ứng DVSNC xã Liên Bão - Cổng Thông tin điện tử xã Liên Bão